ਸਾਹਿਤ

ਦਿਨ ਮੰਗਲਵਾਰ ✍️ ਅਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ

ਦਿਨ ਮੰਗਲਵਾਰ ਕਹਿੰਦੇ ਲੰਘ ਚੱਲਿਆ ਮੰਗਲਵਾਰ ਚੜਿਆ ਪਿਆ ਕੁੱਕੜਾਂ ਨੂੰ ਬੁਖ਼ਾਰ ਕਹਿੰਦੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਖਾ ਲਵਾਂਗੇ ਢਿੱਡ ਹੋਰ ਵਧਾ ਲਵਾਂਗੇ ਕਹਿੰਦੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਰਹਿੰਦਾ ਬਾਬਾ ਨੇੜੇ ਬਾਕੀ ਦਿਨ ਬਾਬਾ ਕਿੱਥੇ ਜਾਂਦਾ ਇਹ ਕੁੱ…

ਕੁਝ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੈ! ✍️ਸਲੇਮਪੁਰੀ ਦੀ ਚੂੰਢੀ

ਕੁਝ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੈ! -ਪੰਜਾਬ ਵਾਸੀਓ! ਘਬਰਾਇਓ ਨਾ,  ਸਬਰ ਰੱਖਿਓ! ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ  ਕੁੱਝ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੈ!  ਕਿਸੇ ਵੀ ਗ੍ਰੰਥ  ਦੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਐ ਬੇਅਦਬੀ,  ਕਿਤੇ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੈ ਬੰਬ ਧਮਾਕਾ!  ਦੋਸਤੋ ਘਬਰਾਇਓ ਨਾ,   ਚੋਣਾਂ…

ਦੋ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ✍️ਜਸਵਿੰਦਰ ਸ਼ਾਇਰ "ਪਪਰਾਲਾ "

ਬੀਤ ਚੁੱਕੇ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ । ਯਾਦਾਂ ਦੀ ਝਾਂਜਰ ਹੈ ਪਰ ਝਣਕਾਰ ਨਹੀਂ । ਜੇਕਰ ਤੂੰ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਏ ਤਾਂ ਫੇਰ ਜਾ  ਸੱਜਣ ਜਾਂਦੇ ਛੱਡ ਕੇ ਅੱਧ ਵਿਚਕਾਰ ਨਹੀਂ । ਗ਼ਮਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗਾਨੀ ਜਿੰਦਗਾਨੀ  ਨ…

ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ✍️ ਰਮੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਜਾਨੂੰ

ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼  ਅਜੇ ਜਿਹੜੇ ਜਾਗੋ ਮੀਟੇ ਨੇ     ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਣ ਜਗਾਵਾਂ ਗਾ ਤੁਸਾਂ ਜਦੋਂ ਯਾਦ ਹੈ ਕਰਨਾ      ਮੈਂ ਓਦੋਂ ਫੇਰ ਆਵਾਂਗਾ।। ਤੁਸੀਂ ਕਲਮਾਂ ਦੇ ਵਾਰਿਸ ਹੋ      ਕਲਮ ਨੂੰ ਦਾਗ਼ ਨਾ ਲਾਇਓ ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਗ…

ਪੰਜਾਬ ਸਿਆਂ ਤੈਨੂੰ ਮੁਬਾਰਕਾਂ ✍️. ਸਲੇਮਪੁਰੀ ਦੀ ਚੂੰਢੀ

ਸਲੇਮਪੁਰੀ ਦੀ ਚੂੰਢੀ - - ਪੰਜਾਬ ਸਿਆਂ-  ਤੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਬਹੁਤ ਮੁਬਾਰਕਾਂ! ਤੂੰ ਖੇਤੀ ਕਾਨੂੰਨ ਨਹੀਂ, ਦਿੱਲੀ ਜਿੱਤ ਕੇ ਮੋੜਾ ਪਾਇਆ ਈ! ਤੇਰੇ ਫਰਕਦੇ ਡੌਲਿਆਂ ਨੇ ਜਗ ਨੂੰ ਫਿਰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੈ  ਕਿ ਤੂੰ ਜਾਗਦਾ ਏੰ! ਪਰ-  ਤੇ…

ਹੰਝੂ ਹੌਂਕੇ ✍️. ਸ਼ਿਵਨਾਥ ਦਰਦੀ

ਅੰਬਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਰਦ ਛੁਪਾ ਕੇ , ਅੱਖ ਵਿੱਚ , ਹੰਝੂ  ਭਰਦੇ ਨਾ , ਹੰਝੂ  ਹੌਂਕੇ , ਹਾਣੀ  ਬਣ   ਕੇ , ਇਤਰਾਜ਼ ,ਏਨਾ ਤੇ ਕਰਦੇ ਨਾ । ਮੇਰੀ ਰੂਹ ਤਾਂ , ਲੀਰਾਂ ਹੋ ਗਈ , ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ , ਫ਼ਕੀਰਾਂ ਹੋ ਗਈ , ਦੌਲਤ ਸ਼ੋਹਰਤ , ਮਿ…

ਦੋ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ✍️ਜਸਵਿੰਦਰ ਸ਼ਾਇਰ "ਪਪਰਾਲਾ "

1) ਗ਼ਮਾਂ ਦੀ ਭੱਠੀ  ਉਹ ਬਣ ਜਾਂ ਫੇਰ ਉਹੀ ਬਣ ਜਾ ਇਹੀ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ । ਅਰਮਾਨਾਂ ਆਪਣਿਆਂ ਦਾ ਮੈਂ ਗਲਾ ਘੋਟਦਾ ਰਿਹਾ । ਉੱਜੜ ਗਈਆ ਪੇਪਰ ਸੱਧਰਾਂ ਸਭ ਦਿਲ ਮੇਰੇ ਦੀਆਂ  ਇਕ ਉਡਾਰੀ ਉੱਚੀ ਦਿਲ ਲਾਉਣ ਦੀ ਲੋਚਦਾ ਰਿਹਾ । …

ਪੁਸਤਕ ਰੀਵਿਊ (ਖਿਸਕਦੇ ਪਲ਼)

  ਪੁਸਤਕ ਰੀਵਿਊ (ਖਿਸਕਦੇ ਪਲ਼) ਲੇਖਕ: ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਤੂਤ ਸੰਪਰਕ ਪੰਨੇ: ਛਿਆਨਵੇਂ ਕੀਮਤ:120ਰੁਪਏ ਪਬਲਿਸ਼ਰ: ਕੈਫੇ ਵਰਲਡ ਪੰਜਾਬ। ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਖਿਸਕਦੇ ਪਲ਼ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਤੂਤ ਜੀ ਦੀ ਦਸਵੀਂ ਪੁਸਤਕ ਹੈ,ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ…

ਦੋ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ✍️ਜਸਵਿੰਦਰ ਸ਼ਾਇਰ "ਪਪਰਾਲਾ "

ਸ਼ਿਕਵਾ ਸ਼ਿਕਵਾ ਕੀਤਾ ਨਹੀਂ ਕਦੇ ਅਸੀਂ ਬੇਵਫਾਈ ਦਾ  ਬੇ-ਵਫਾ ਖੁਦ ਆਪਦੇ ਕੀਤੇ ਤੇ ਪਛਤਾਉਂਦੀ ਰਹੀ । ਗੁਲਸ਼ਨ ਵਿੱਚੋਂ ਉਹ ਕਲੀ ਵੀ ਮਸਲ ਦਿੱਤੀ  ਜੋ ਉਮਰ ਭਰ ਸਾਰੇ ਗੁਲਸ਼ਨ ਨੂੰ ਮਹਿਕਾਉਂਦੀ ਰਹੀ। ਉਮਰ ਭਰ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਬੇਸ਼ੁ…

30 ਨਵੰਬਰ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੋਰਾਵਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਹਾੜੇ ਦੀਆਂ ਸਰਬੱਤ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਲੱਖ ਲੱਖ ਵਧਾਈਆਂ ਹੋਵਣ ਜੀ ✍️ ਹਰਨਰਾਇਣ ਸਿੰਘ ਮੱਲੇਆਣਾ

30 ਨਵੰਬਰ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੋਰਾਵਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਹਾੜੇ ਦੀਆਂ ਸਰਬੱਤ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਲੱਖ ਲੱਖ ਵਧਾਈਆਂ  ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਬਾਬਾ ਜੋਰਾਵਰ ਸਿੰਘ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ 'ਚ ਚਮਕਦੇ ਧਰੂ ਤਾਰੇ ਵਾਂਗ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਮੱਘਰ (30 ਨਵੰਬਰ 1696…

ਗੁਰਮੀਤ ਬਾਵਾ ਦੇ ਤੁਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ✍️ ਗਗਨਦੀਪ ਧਾਲੀਵਾਲ ਝਲੂਰ (ਬਰਨਾਲਾ)

ਛੁਪਿਆ ਸਿਤਾਰਾ ਚਮਕਦਾ , ਇਹ ਚੰਦਰਾ ਸੁਨੇਹਾ ਬੇ-ਵਕਤ ਆ ਗਿਆ । ਗੁਰਮੀਤ ਬਾਵਾ ਦੇ ਤੁਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ , ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਹੰਝੂ ਆ ਗਿਆ । ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਜਗਤ ਨੂੰ , ਇੱਕ ਘਾਟਾ ਹੋਰ ਖਾ ਗਿਆ । ਗੁਰਮੀਤ ਬਾਵਾ ਦੇ ਤੁਰ…

ਸਮਰਪਿਤ ਨਾਨਕ ਨੂੰ! ✍️. ਸਲੇਮਪੁਰੀ ਦੀ ਚੂੰਢੀ

ਸਮਰਪਿਤ ਨਾਨਕ ਨੂੰ! - ਹੇ ਨਾਨਕ!  ਤੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਕੁਰੀਤੀਆਂ ਵਿਰੁੱਧ  ਬਗਾਵਤ ਦਾ ਝੰਡਾ ਗੱਡਿਆ ਸੀ!  ਤੇ ਅਸੀਂ -  ਸਮਾਜਿਕ ਕੁਰੀਤੀਆਂ  ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ!  ਤੂੰ ਵਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ ਦਾ  ਕੀਲਾ ਪੁੱਟਿਆ ਸੀ!  ਸਾਡਾ ਪਲ ਪਲ …

ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਪੈਰ ✍️. ਸ਼ਿਵਨਾਥ ਦਰਦੀ

ਤੂੰ ਨੂਰਾਨੀ , ਚਿਹਰੇ ਵੱਲ ਕੀ ਤੱਕਦਾ , ਕਦੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ , ਪੈਰਾਂ ਵੱਲ ਵੀ ਤੱਕ , ਚਾਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ , ਘੁੰਮੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ  ਓਹ ਫੇਰ ਵੀ ਨਾ ਹੋਏ ,ਥੱਕ । ਤੂੰ ਨੂਰਾਨੀ __________________ ਕਈ ਮਿੱਟੀਆਂ ਨੇ…

ਸੱਭ ਕੁਝ ਬਦਲ ਰਿਹਾ! ✍️ ਸਲੇਮਪੁਰੀ ਦੀ ਚੂੰਢੀ

ਦੇਸ਼ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ! ਇਤਿਹਾਸ ਬਦਲ ਰਿਹਾ! ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਜਾਦੀ ਦੀ ਤਰੀਕ ਬਦਲ ਰਹੀ ਹੈ! ਸਾਲ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ! ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਬਦਲ ਰਹੀਆਂ ਨੇ! ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਦਾ ਦੌਰ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਜਾਦੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ  ਮਾਹੌਲ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ! ਦੇਸ਼ ਭ…

ਦੇਖ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਮੱਘਦੇ ਅਖਾੜੇ ✍️ ਸਲੇਮਪੁਰੀ ਦੀ ਚੂੰਢੀ

ਜਿਉਂ ਜਿਉਂ ਚੋਣਾਂ ਨੇੜੇ ਆਵਣ, ਤਿਉਂ ਤਿਉਂ ਸਿਆਸਤ ਰਹੀ ਗਰਮਾਅ! ਕੋਈ ਕਹਿੰਦਾ ਏਧਰ ਆ, ਕੋਈ ਕਹਿੰਦਾ ਓਧਰ ਜਾਹ! ਕੋਈ ਕਹਿੰਦਾ ਵਾਲ ਕਟਾ, ਕੋਈ ਕਹਿੰਦਾ ਵਾਲ ਵਧਾ! ਦੇਖ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਮੱਘਦੇ ਅਖਾੜੇ, ਚੋਣਾਂ ਦਾ ਬਸ ਚੜ੍ਹਿਆ ਚਾਅ! …

ਬਾਪੂ ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰੀਂ ✍️ਜਸਵਿੰਦਰ ਸ਼ਾਇਰ "ਪਪਰਾਲਾ "

ਬਾਪੂ ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰੀਂ ਹੋਗੀ ਮੈਥੋਂ ਵੱਡੀ ਭੁੱਲ । ਨਸ਼ਿਆਂ ਚ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੁਣ ਤਾਂ ਗਈ ਰੁੱਲ । ਲੱਖ ਵਾਰੀ ਤੂੰ ਸਮਝਾਇਆ ਪਰ ਗੱਲ ਤੇਰੀ  ਨਾ ਮੰਨੀ। ਸ਼ਰੀਰ ਚ ਹੁਣ ਸਤਾ ਨਾ ਰੈਗੀ ਮੌਤ ਫਿਰਦੀ ਸਿਰ ਤੇ ਕਫ਼ਨ ਬੰਨੀ। ਜਦੋਂ…

ਰਮਜ਼ਾਂ ✍️ ਗਗਨਦੀਪ ਧਾਲੀਵਾਲ ਝਲੂਰ (ਬਰਨਾਲਾ)

ਜੋ ਗੱਲਾਂ ਕਰੇ ਵਪਾਰ ਦੀਆਂ , ਉਹ ਕੀ ਜਾਣੇ ਰਮਜ਼ਾਂ ਪਿਆਰ ਦੀਆਂ, ਸੱਚਾ ਯਾਰ ਕਦਮਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਲ ਦੇਵੇ , ਹੀਰਿਆਂ ਨੂੰ ਕੌਡੀਆਂ ਦੇ ਮੁੱਲ ਤੋਲ ਦੇਵੇ , ਲੁੱਟ ਲਵੇ ਜੋ ਰੁੱਤਾਂ ਪਿਆਰ ਦੀਆਂ, ਉਹ ਕੀ ਜਾਣੇ ਰਮਜ਼ਾਂ ਪਿਆਰ ਦੀਆਂ। …

ਜਾ ਕੰਮ ਕਰ ਜਾ ਕੇ ✍️ ਰਮੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਜਾਨੂੰ

ਸਾਨੂੰ ਅੱਖਾਂ ਕੱਢਦਾ ਏਂ     ਸਾਡਾ ਲੂਣ ਖਾ ਕੇ         ਜਾ ਕੰਮ ਕਰ ਜਾ ਕੇ ਸਾਬ ਨਾ ਕੋਈ ਬਣ ਜਾਂਦਾ     ਨਵਾਂ ਸੂਟ ਪਾ ਕੇ         ਜਾ ਕੰਮ ਕਰ ਜਾ ਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਅਸਮਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੈਂ ਦਿਮਾਗ ਦਿਆ ਕੋਜਿਆ ਗਿਆਨ…

ਗ਼ਰੀਬ ਦੀ ਜੂਨ ✍️ ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰ

ਬੰਦਾ ਜੋ ਦਿਨ ਰਾਤ ਏਹੀ ਸੋਚੇ ,ਪੈਸਾ ਕਿਵੇਂ ਕਮਾਵਾਂ? ਆਪ ਕੀ ਖਾਵਾਂ ਤੇ ਕੀ ਔਲਾਦ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਪਾਵਾਂ? ਕੰਮ ਕਰ ਕੇ ਮੁੜ੍ਹਕਾ ਉਹਦਾ ਗਿੱਟਿਆਂ ਤੱਕ ਚੋਂਦਾ ਏ। ਇੱਧਰ ਮਾਲਿਕ ਟੱਪਦਾ ਏ , ਘਰੇ ਨਿਆਣਾ ਰੋਂਦਾ ਏ। ਨੈਣਾਂ ਚ ਰ…

ਮੈਂ ਲਾਸ਼ ਬੋਲਦੀ ਆਂ ✍️ ਸਲੇਮਪੁਰੀ ਦੀ ਚੂੰਢੀ -

ਮੈਂ ਲਾਸ਼ ਬੋਲਦੀ ਆਂ ! - ਮੈਂ ਸਿੰਘੂ ਬਾਰਡਰ ਤੋਂ ਬੈਰੀਕੇਡ 'ਤੇ ਲਟਕਦੀ ਹੱਥੋਂ ਟੁੰਡੀ,  ਪੈਰੋਂ ਲੰਗੜੀ ਲਹੂ-ਲੁਹਾਣ ਹੋਈ ਲਖਵੀਰ  ਦੀ ਲਾਸ਼ ਬੋਲਦੀ ਆਂ! ਕਿ- ਮਾਨਵਤਾ ਦਾ ਪਾਠ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉਪਰ ਛਿਕਲੀ  ਲੱ…